Ohm

Καταραμένα Στιγμιότυπα Και Τέτοια

Για την παράδοση Φεβρουαρίου 9, 2010

Filed under: Παρακριτική — Θρώγκος @ 12:29 πμ

Ακούμε συχνά για την παράδοση. Είναι κάτι σαν κληρονομιά αλλά στο πιο άυλο, άπιαστο και φευγαλέο – παρ’  όλα αυτά συχνά παρουσιάζεται σαν ένα βαρύ μονολιθικό οικοδόμημα. Συνήθως τοποθετείται χρονικά στο παρελθόν, και διαποτίζεται από δεοντολογίες «πρέπει να διατηρήσουμε/συνεχίσουμε/διασώσουμε/μελετήσουμε την παράδοση». Όποιος μιλάει για παράδοση συνήθως μιλάει για την αξία της και όχι για την αρνητική της όψη. Συνήθως δέ οι ανόητοι άνθρωποι την μεταχειρίζονται ως κάτι στατικό, οι πιο χαζοί από αυτούς ως κειμήλιο και ιδανικό.

Ο μόνος τρόπος να ορίσω την παράδοση είναι να την ταυτίσω με μια παρελθούσα κουλτούρα που αντιστέκεται στην πολιτισμική εξέλιξη – σαν ένα είδος αντίβαρου στην πρόοδο. Μιλώντας για την παραδοσιακή μουσική, φυσικά και κανείς δεν μπορεί να θεωρήσει πως «η παραδοσιακή μουσική αντιστέκεται στην πρόοδο», παρά μόνο πως μερικοί άνθρωποι αιχμαλωτίζουν την παραδοσιακή μουσική μέσα στα στεγανά της δεοντολογίας, αρνούμενοι να την δουν υπό το πρίσμα της εποχής τους.

Πολύ συχνά ακούω το εξής «Το ζεϊμπέκικο δεν χορεύεται από γυναίκες» (το οποίο φυσικά πίσω του κρύβει πάντα ένα «δεν πρέπει«). Η ερώτηση που ακολουθεί είναι κάργα προσδιοριστική: Ποιό ζεϊμπέκικο, σε ποιό μέρος, ποια εποχή, σε τι συνθήκες και από ποιές γυναίκες, και προπάντων, γιατί; Ξέρω πολύ καλά πως το ζεϊμπέκικο του Μάρκου, στον τεκέ της Μαριγώς το 1925 σίγουρα δε χορευόταν από καμία γυναίκα – παρ’ όλα αυτά ξέρω πως η Πριγκιπέσσα του Μάλαμα σε ένα γενεθλιακό μάζεμα σε αθηναϊκό σπίτι το 2010 σίγουρα χορεύεται από γυναίκα, και από συγκεκριμένη. Γιατί; Διότι πολύ απλά, έχει αλλάξει από το 1925 και η σχέση της γυναίκας με τον άντρα και την αρρενωπότητα (άρα και με το ζεϊμπέκικο, ως κατεξοχήν αρρενωπό χορό), αλλά και με τη συγκεκριμένη μουσική. Το ότι το ζεϊμπέκικο εδώ και έναν αιώνα δεν άλλαξε ρυθμό δε σημαίνει πως δεν άλλαξαν και οι συνθήκες στις οποίες ακούγεται.

Η πρόταση λοιπόν «Το ζεϊμπέκικο δεν χορεύεται από γυναίκες» είναι λάθος, γιατί ανταποκρίνεται σε μια παρελθούσα πραγματικότητα αλλά όχι στη σημερινή. Τώρα, το εναπομείναν υποφώσκον «πρέπει», θα πρέπει με κάθε τρόπο και μέσο να αντικατασταθεί από το συνηθίζεται, το ταιριάζει, και το μου φαίνεται πιο ωραίο γιατί πολύ απλά στη μουσική δεν υπάρχει και δε θα υπάρχει ποτέ πρέπει.

Το ζήτημα είναι: πώς αντιμετωπίζουμε την παράδοση; Υπάρχουν τρεις τρόποι α)την διατηρούμε πάση θυσία ανέπαφη β)την παρατάμε ξωπίσω μας καθότι η μουσική προοδεύει συνέχεια γ)την μελετάμε και βλέπουμε τι μπορούμε να κάνουμε με αυτήν. Νομίζω πως, εφόσον το α) συνήθως αποτυγχάνει (λόγω της συνεχούς προόδου) και το β) συνήθως είναι ακατόρθωτο, η πιο σοφή επιλογή είναι το γ). Την παράδοση λοιπόν πρέπει να τη μάθουμε αν θέλουμε να κάνουμε ένα βήμα παραπέρα και να αρθρώσουμε τον δικό μας μουσικό λόγο – γιατί για να καταρρίψουμε τα (μουσικά) επιχειρήματά της θα πρέπει πρώτα να τα κατανοήσουμε σε βάθος.

Εσωμουσικά και εξωμουσικά,

Θρώγκος.

Advertisements
 

3 Responses to “Για την παράδοση”

  1. Phevos Says:

    πάρε το μπλογκ. με παράδοση σκεδόν 5 χρόνων ντανταιστικού ημερολογίου παίρνεις μια μέρα ενα τσιγαριλίκι κοινωνική θεωρία και το ταράζεις στα δοκίμοια. δε ξερω εμείς τις τιμούμε τις παραδόσεις στη βόρια ελλάδα, πρόσεχε

  2. ξεκόλλα, κάνω εξάσκηση, δεν εννοώ τίποτα στα σοβαρά ;-Ρ

  3. pornetry Says:

    και ο ταξικός ρόλος της κληρονομιάς; Ε;


Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s